روش برخورد با فريب خورده گان
و درود خدا بر او، فرمود: هر فريب خورده اى را نمى شود سرزنش كرد.(1)
- به هنگام حرکت امام (ع) جهت سرکوب شورشیان بصره، سعد وقّاص و محمّد بن مسلمه، و اسامه بن زید و عبدالله بن عمر آماده حرکت نشدند. امام از آنها پرسید چرا آماده جهاد نمی شوید؟ گفتند از اینکه مسلمانی را بکشیم ناراحتیم! امام فرمود: بر بیعت من وفا دارید؟ گفتند آری، امام فرمود به خانه های تان بروید. آن گاه حکمت 15 را زمزمه کرد.
و فرمود (ع): هر فريب خورده اى درخور عتاب نيست.
و آن حضرت فرمود: نه هر گرفتارى بايد در معرض سرزنش قرار گيرد.
[و فرمود:] هر فريب خورده را سرزنش نتوان كرد.
امام عليه السّلام (در باره گرفتاران) فرموده است:
هر گرفتار فتنه و بلائى را نبايد سرزنش نمود (زيرا بسا شخص از روى اضطرار و ناچارى گرفتار شده پس سرزنش نمودن او روا نبود چون سودى ندارد، بلكه بايستى او را كمك و يارى نمود يا در باره اش دعا كرد تا از آن رهائى يابد).
امام(عليه السلام) فرمود: هر شخص گرفتارى را نمى توان سرزنش کرد (چه بسا بى تقصير باشد).
وَ قَالَ (علیه السلام): مَا كُلُّ مَفْتُونٍ يُعَاتَبُ.